Ko koči evropski put Crne Gore?

Crna Gora ne bi trebalo da pravi kompromise na štetu temeljnih evropskih vrijednosti, jer – kad se birokratski proces zatvaranja poglavlja završi – državama članicama, koje budu odlučivale o prijemu Crne Gore u Evropsku uniju veoma će biti važno kako se Crna Gora odnosi prema tim vrijednostima. Tako su sagovornici TV E komentarisali aktuelnu političku krizu, ukazujući da odgovornost vlasti i opozicije nije jednaka.

U godini pred ispunjene jednog od najvažnijih geostrateških ciljeva Crne Gore – ulaska u NATO - opozicione klupe bile su prazne. Predvodnicima tadašnje opozicije – prosrpskom i prorsukom Demokratskom frontu i Demokratama – nijedan geostrateški interes dr\ave Crne Gore – nije bio iznad uskopolitičkih. Godinama su bojkotovali parlament, uredno primajući plate, zanemarivajući evropsku agendu.

Danas, kad su ove političke strukture dio vlasti, tvrde da opozicija koči evropski put, ako – u Skupštini – ne prisustvuje i ne glasa za sve ono što Vlada predloži, a što je – kako tvrde, dio evropske agende.

Sagovornici TV E ocjenjuju da opozicija ne može imati veću odgovornost za evropski put Crne Gore od one koju ima vlast.

Predstavnik CGO-a Petar Đukanović smatra da je problem u tome što je sa strane vlasti - opozicija u jednom trenutku proglašena nepotrebnom u čitavom procesu.

- Sjetićemo se izjave ministarke evropskih poslova kad je rekla da se proces može završiti bez nje, kad su prvi put izašli iz Skupštine. To je isto urađeno, ne tako formalno i jasno, i sa civilnim sektorom i svakim drugim kritičkim glasom koji bi trebalo da učestvuje, oni su svi skrajnuti sa strane. I potpuno skrajnuti iz čitavog procesa koji bi trebalo da bude rezultat svih aktera u društvu - navodi Đukanović.

Opozicija je, kako ocjenjuje Đukanović, više puta pravila kompromise zarad evropskih integracija, dok je vlast, kako dodaje, proces pregovora svela samo na usvajanje zakona, umjesto da stvarno insistira na prihvatanju promocije evropskih vrijednosti i praksi.

- Mislim da u čitavoj ovoj krizi važno reći da mi ne bi smjeli da imamo kompromis na štetu tih temeljnih evropskih vrijednosti. Mislim da će to biti jako važno za proces integracije Crne Gore onda kad se birokratski proces zatvaranja pregovora završi I kada proces pređe u ono što je odlučivanje država članica o prijemu Crne Gore u Evropsku uniju. I mislim da će njima biti veoma važno da vide kako se CG odnosi prema onome što su temeljne vrijednosti Unije - poručuje Đukanović.

Politikolog Danilo Kalezić podsjeća da nije opozicija prouzrokovala aktuelnu političku krizu, već vladajuća većina, odlukom da se ne dozvoli rasprava o inicijativi za smjenu Andrije Mandića 24. septembra.

- Sve ono što je dobro urađeno – urađeno je zahvaljujući sadašnjoj opoziciji. Da je tadašnja crnogorska opozicija imala ovakvu opoziciju kakvu ima danas – vjerovatno bi puno više posla bilo završeno u vremenu prije 2020, a sjetićete se da ste prije 2020. imali permanentnu blokadu svih parlamentarnih tijela, plenuma, ni izborna reforma nije mogla da se dovede do kraja, I onda optuživati nekog ko je CG uveo u NATO i ko je odradio lavovski dio posla, a tiče se suštinski evropskih integracija i u pogledu vladavine prava, da je antiuevropski – u najmanju ruku: zamjena teza kojom se brani nebranjivo - kazao je Kalezić.

Podsjetimo, komesarka za proširenje Marta Kos kazala je, nakon Međuvladine konferencije u Luksemburgu, da su za usvajanje ustavnih izmjena potrebna politička stabilnost i saradnja vlasti i opozicije, naglašavajući da je evropska integracija nacionalni projekat koji podrazumijeva odgovornost svih političkih aktera.