Danas se globalno obilježava Dan planete Zemlje, a tim povodom u jutarnjem programu Budilnik, na Televiziji E, &nbsp;gostovala je direktorica Centra za klimatske promjene na UDG-u dr Ivana Vojinović, koja je mišljenja da globalna svijest o potrebi zaštite planete Zemlje raste, jer se sve više priča o globalnom fenomenu klimatskih promjena, ali da je neophodan uniforman globalni odgovor na opasnost od posljedica ovog fenomena.
- Manje više svi smo počeli da osjećamo direktno ili indirektno uticaj klimatskih promjena, bez obzira da li živimo na južnoj, ili sjevernoj hemisferi - one su tu. Osjećamo uticaje produženih toplotnih talasa, požara, suša, razornih oluja, poplava. Tu je takođe i kriza sistemskog gubitka biodiverziteta, globalni biodiverzitet rapidno opada, naučno dokazana je činjenica da trenutno na planet Zemlji je evidentirano oko 8,7 miliona biljnih i životinjskih vrsta,a 1 milion je u riziku od nestanka do 2050. godine. Znamo ukoliko neka kritička vrsta nestane trajno, ili bude dovedena na rub istrebljenja to može da ugrozi opstanak čitavog jednog ekosistema. Sve više i više se priča o klimatskim promjenama, o gubitku biodiverziteta, tu je nekontrolisana eksploatacija prirodnih resursa, ali bojim se da se još uvijek nalazimo na nivou &nbsp;manje više deklarativnih poruka - rekla je Vojinović.
Današnji dan će obilovati porukama koje će ići u pravcu potrebe očuvanja životne sredine, ali se sporo ide u pravcu mijenjanja svakodnevnih navika ophođenja prema životnoj sredini, smatra Vojinović.
Crna Gora je mala država, kaže Vojinović, te je samim tim i mali emiter gasova sa efektom staklene bašte, i u statističkom smislu malo doprinosi fenomenu globalnog zagrijavanja.
- Izuzetno smo ranjivi i na posljedice klimatskih promjena i globalnog zagrijavanja, upravo zbog naše male geografske površine, naših ekoloških i drugih karakteristika, i to ne možemo da izbjegnemo, da uvozimo zagađenja iz okruženja i šire. Upravo iz tog razloga svi problemi koji postoje u životnoj sredini, &nbsp;i problemi koji potiču od posljedica klimatskih promjena moraju da imaju taj uniformni globalni odgovor. Nedavno je predsjednik Amerike Donald Tramp potpisao izvršnu naredbu o izlasku Sjedinjenih Američkih Država iz Pariškog sporazuma, kao ključnog globalnog sporazuma za borbu protiv klimatskih promjena, što će da stvori velike globalne neravnoteže ukoliko SAD drugi po rangu globalni emiter gasova sa efektom staklene bašte, suspenduje primjenu svih instrumenata i mehanizama, postavlja se pitanje koliko je efikasna borba ostatka svijeta- naglasila je Vojinović.
Koliko su se umnožili problemi vezano za klimatske promjene, ne govori se više samo o opstanku budućih generacija, već i o opstanku &nbsp;i sadašnje civilizacije u pojedinim dijelovima planete Zemlje, ističe Vojinović.
- Sve više se govori o tim prelomnim tačkama, tipping points, koje se smatraju nepovratnom štetom životnoj sredini, koje neće moći da vrate ekosistem u pređašnje stanje. Tu se prvo uzima rapidno topljenje ledenih kapa na Antarktiku i Arktiku, odnosno Grenlandu, zatim gubitak Amazonske prašume, za koju svi znamo još iz škole da su pluća planete Zemlje. Po nekim scenarijima Amazonska prašuma bi kroz nekoliko narednih decenija ukoliko globalno zagrijavanje postigne neki stepen od četiri, pet celzijusa, raste prosječne globalne temperature moglo iz prašume da pređe u neki potpuno neki drugi ekosistem, što bi moglo da ugrozi opstanak ne samo tog dijela planete, već i šire. Sve mjere koje naknadno budu primjenjivane neće moći da vrate ekosisteme &nbsp;u pređašnje stanje i onda će šteta biti neprocjenjiva i ugroziti ne samo opstanak biljnih i životinjskih vrsta, već i nepovratno uticati i na ljudsku vrstu - zaključila je Vojinović.
<div class="embed-block"><div><div style="left: 0; width: 100%; height: 0; position: relative; padding-bottom: 56.25%;"><iframe src="//cdn.iframe.ly/api/iframe?url=https%3A%2F%2Fwww.youtube.com%2Fwatch%3Fv%3DLah5dUQ8yS8&key=87ca3314a9fa775b5c3a7726100694b0" style="top: 0; left: 0; width: 100%; height: 100%; position: absolute; border: 0;" allowfullscreen scrolling="no" allow="accelerometer *; clipboard-write *; encrypted-media *; gyroscope *; picture-in-picture *; web-share *;"></iframe></div></div></div>

Portal ETV

original

viewImage

baseImage

610x380

400x240

400x203

thumbnail

Vojinović: Sve više se priča o klimatskim promjenama i gubitku biodiverziteta, ali smo još uvijek na nivou manje više deklarativnih poruka

Neadekvatno upravljanje otpadom na kopnu utiče na količinu morskog otpada, koji se generiše u Jadranskom moru, ali i svim svjetskim morima i okeanima, što predstavlja ogroman i ekološki, ekonomski, ali i zdravstveni problem - kala je u jutarnjem programu Budilnik, na Televiziji E, direktorica Centra za klimatske promjene Ivana Vojinović.
Evropska unija i Crna Gora zajedno u borbi protiv plastičnog zagađenja pokrenuli su projekat AdriPlast, koji istražuje uticaj plastike na životnu sredinu.&nbsp;
Crna Gora je kroz razna istraživanja identifikovana, kaže Vojinović, kao veliki zagađivač Jadranskog mora, dodaje ona, plastičnim otpadom.
- To je uticaj frekventne turističke sezone, i povećanog broja turista, koji u tokom ljetnih mjeseci borave u Crnoj Gori. Prema istraživanju Međunarodne unije za zaštitu i očuvanje prirode izračunato je da &nbsp;u Crnoj Gori svaki građanin generiše oko 8 kg plastičnog otpada koji završava u moru, za razliku od Albanije, Bosne i Hercegovine, Sjeverne Makedonije, &nbsp;koje se nalaze na drugom mjestu, i koje generišu po 3 kilograma. To je veliki problem koji upućuje na nekoliko zaključaka a prvi zaključaj je da se neadekvatno borimo sa plastičnim otpadom, jer u Crnoj Gori samo upravljanje otpadom je vrlo problematično, a plastični otpad pretenduje da preuzme prvo mjesto komunalnom otpadu - rekla je Vojinović.
Plastični otpad koji završava u moru, podsjeća Vojinović, generisan je na kopnu, te prema svim istraživanjima, naglašava ona, 88 posto morskog otpada &nbsp;je generisano na kopnu.&nbsp;
- Neadekvatno upravljanje otpadom na kopnu utiče na količinu morskog otpada, koji se generiše u Jadranskom moru, ali i svim svjetskim morima i okeanima, što predstavlja ogroman i ekološki, ekonomski, ali i zdravstveni problem - istakla je Vojinović.
Nedostatak infrastrukture za upravljanje otpadom, objašnjava Vojinović, ali i postupanje građana, ističe ona, ključni su u zagađivanju mora plastikom.
- Predveče imamo one prizore na plažama, koje nam ne služe na ponos, ogromne količine otpada ostaju na plaži, kopnu, i odmah završe u moru. Ne pomažemo moru, a odmažemo nama samima, jer taj otpad koji ode u more završava u morske organizme, jer mikroplastika, i ta plastična vlakna se razlažu i nalaze svugdje, od morske soli, preko morskih organizama, do vode za piće, i sve se to vraća nama. Sva riba, svi morski organizmi, koje i konzumiramo u ishrani, se vraćaju nama i negativno utiče na zdravlje nas koji smo generatori tog otpada - naglasila je Vojinović.
Sva plastika koja završi u moru, objašnjava Vojinović, od plastičnih flaša, čepova, kesa, dodaje ona, utiče na veliki broj uginuća, kako navodi, morskih organizama.
- Problem je veliki, i to je definisano u najnovijoj legislativi Evropske unije, i ribolovni alat, koji se izgubi, namjerno, ili nenamjerno baci. Ribarske mreže su ogroman problem, pored plastičnog otpada koje mi kao građani ostavimo, i oni koji se profesionalno bave ribarskim aktivnostima su takođe identifikovani kao generatori te vrste otpada, i Evropska unija je njih posebno apostrofirala. I mi smo u ovom novom Zakonu o upravljanju otpadom, koji je u aprilu mjesecu donijet, &nbsp;definisali te ribarske aktivnosti, sve smo mi to fino transponovali iz evropskog zakonodavstva u posljednjim unapređenjima zakonskog teksta, ali se vraćamo na teren implementacije, teren izgradnje infrastrukture, i teren adekvatnog postupanja građana, ali i rada nadležnih inspekcijskih organa, odnosno komunalnih službi, da vrlo oštro sankcionišu svako nepropisno odlaganje, bilo koje frakcije otpada, a naročito na plažama plastičnog otpada, jer moramo da budemo.svjesni koji je to ekološki, ekonomski, zdravstveni problem - zaključila je Vojinović.

500x500

1250x600

1084x550

Vojinović: Svaki građanin Crne Gore godišnje generiše osam kilograma plastičnog otpada koji završi u moru

Posljednji intervju ambasadora Evropske unije u Crnoj Gori Johana Satlera predstavlja još jedan dobronamjeran apel i partnerski podsticaj Crnoj Gori da dodatno ubrza napredak u oblastima koje su od suštinskog značaja za dovršetak naših pristupnih pregovora, kazao je savjetnik predsjednika Crne Gore za evropske poslove Miloš Radonjić.
Radonjić je podsjetio da smo na pragu trećeg mjeseca završne godine pregovora i stoga je, ističe on, od presudne važnosti da svi politički akteri budu na visini zadatka kako bi se procesi od strateškog državnog interesa priveli kraju bez dodatnog odlaganja i nepotrebne politizacije. 
- Ovo se prvenstveno odnosi na izbor preostalih sudija Ustavnog suda, koji mora biti popunjen i u potpunosti funkcionalan kako bi osigurao vladavinu prava, ali i reflektovao ukupno demokratsko sazrijevanje našeg društva u susret punopravnom članstvu u EU - naglasio je on u saopštenju za javnost.
Prema njegovim riječima, stvari postaju zabrinjavajuće ako imamo u vidu da je predsjednik Crne Gore još 3. decembra prošle godine uputio Skupštini prijedlog za izbor jednog sudije Ustavnog suda.
Prijedlog je, navodi Radonjić, rezultat meritokratske procjene koja je pokazala da isti, kako kaže, u odnosu na druge kandidate i kandidatkinje, posjeduje najbolje profesionalne reference, najduže iskustvo u sudskom sistemu Crne Gore, ali i integritet koji je stekao tokom dosadašnje karijere. 
- Vrijeme je da završimo posao, a to ćemo najbolje uraditi tako što najzahtjevnije zadatke kao što su imenovanja u pravosuđu realizujemo prioritetno i bez odlaganja, sa punom sviješću o tome da svaki potez može imati dvojaki efekat - ili da ubrza pregovore, što je naš nacionalni prioritet ili da ih uspori i tako nas udalji nas od zajedničkog cilja.Duboko vjerujem da će posljednji apel ambasadora Satlera biti dodatni podsticaj da politički akteri u Skupštini u što skorijem roku učine korak u pravom smjeru - poručio je Radonjić.

Radonjić: Vrijeme je da završimo posao, Ustavni sud mora biti kompletiran

Predsjednik Vlade Crne Gore, Milojko Spajić, uručio je sportskim savezima i organizacijama ugovore o finansijskoj podršci za 2026. Vlada Crne Gore je obezbijedila rekordnih sedam mliona eura, od kojih gotovo 400.000 eura je za stipendije.r Spajić je na svečanosti u Vili Gorica istakao da ga naročito raduje ulaganje u mlade. Vlada će, poručio je prvi čovjek izvršne vlasti, nastaviti da povećava izdvajanja za crnogorski sport, kako bi on nastavio da se razvija i to na održiv način.  <figure><img src="https://publisher-publish.s3.eu-central-1.amazonaws.com/pb-etv/swp/8p72gy/media/20260226160224_04d9d82bb3edebf3f87d377fe52e6b05e81ae1c79076a2337588d7bfb2539a21.jpg" data-media-id="editor_0" data-image-id="20260226160224_04d9d82bb3edebf3f87d377fe52e6b05e81ae1c79076a2337588d7bfb2539a21" data-rendition-name="original" width="1280" height="853" loading="lazy" alt="Sa svečanosti u Vili Gorica"><figcaption>Sa svečanosti u Vili Gorica(Photo: Vlada Crne Gore)</figcaption></figure>  - Kroz unapređenje zakonskog okvira osiguraćemo dodatnu podršku i novi podstrek da nastavite da nadmašujete očekivanja i kroz uspjehe na sportskom terenu cijeloj Crnoj Gori stavljate do znanja da entuzijazam, posvećenost i odgovoran rad nadilaze sva ograničenja kvantitativno male zajednice - kazao je premijer. On je podsjetio da je Vlada pružila podršku da se savezi kandiduju za organizaciju evropskih prvenstava u odbojci, vaterpolu, karateu, ali i više drugih sportova.  <figure><img src="https://publisher-publish.s3.eu-central-1.amazonaws.com/pb-etv/swp/8p72gy/media/20260226160224_7c7f31b8b9f8b05272cb08eaf70a1ca2e2c03e6c263fd06df98f82da12035333.jpg" data-media-id="editor_1" data-image-id="20260226160224_7c7f31b8b9f8b05272cb08eaf70a1ca2e2c03e6c263fd06df98f82da12035333" data-rendition-name="original" width="1280" height="853" loading="lazy" alt="Sa svečanosti u Vili Gorica"><figcaption>Sa svečanosti u Vili Gorica(Photo: Vlada Crne Gore)</figcaption></figure>  - Podržali smo organizaciju velikih takmičenja uvjereni da se sportski i ukupni društveni uspjesi grade upravo kroz ovakve prilike. Vjerujemo da će se puni efekti takvog pristupa ogledati u toku olimpijske 2028. godine, kada Crna Gora nastavlja svoj put kao punopravna članica Evropske unije. Uvjeren sam da su vaši uspjesi snažan nacionalni podstrek i najbolja promocija naše istorije, tradicije, interkulturalnosti, nacionalnih potencijala i vrijednosti - naglasio je Spajić. Svečanosti su prisustvovali predstavnici saveza i sportskih organizacija. - Čast mi je što danas, u ime Crnogorskog olimpijskog komiteta, mogu da vam se obratim na svečanosti koja ima mnogo šire značenje od samog potpisivanja ugovora. Jer ona nije samo administrativni čin, već jasna poruka da sport ima svoje mjesto u državnim prioritetima. Da su trud, odricanje i rezultati naših sportista prepoznati. I da kao društvo razumijemo da sport nije samo takmičenje, već ulaganje u zdravlje, identitet, vrijednosti i budućnost Crne Gore - kazao je predsjednik Crnogorskog olimpijskog komiteta Dušan Simonović.

Spajić: Rekordnih sedam miliona, ali i još jača podrška crnogorskom sportu kroz izmjene zakona

Generalna sekretarka Zajednice opština Crne Gore Mišela Manojlović i direktorka Zavoda za socijalnu i dječju zaštitu Crne Gore Ana Kulić Ratković potpisale su memorandum o saradnji ove dvije institucije.
U dokumentu se navodi da, polazeći od zajedničke odgovornosti države i lokalnih samouprava u ostvarivanju javnog interesa u oblasti socijalne i dječje zaštite, potpisnice izražavaju spremnost za uspostavljanje kontinuirane, sistematične i partnerske saradnje u cilju unapređenja dostupnosti, kvaliteta i efikasnosti usluga socijalne i dječje zaštite na lokalnom nivou.
Planirano je da se saradnja realizuje i kroz zajedničke sastanke, radne grupe, razmjenu informacija i podataka i slično.&nbsp;
- U skladu sa memorandumom, omogućiće se aktivno uključivanje pružalaca usluga na lokalnom nivou u istraživačke i analitičke procese, mjerenje zadovoljstva korisnika i prilagođavanje usluga njihovim stvarnim potrebama, zajedničko kreiranje preporuka i mjera za unapređenje sistema socijalne i dječje zaštite, kao i podrška izradi i sprovođenju lokalnih akcionih planova, organizovanje obuka, edukacija i stručnih skupova - saopšteno je iz Zajednice opština.

Zajednica opština potpisala memorandum o saradnji sa Zavodom za socijalnu i dječju zaštitu

Energetska sigurnost nije samo razvojno pitanje, već temelj nacionalne stabilnosti, ekonomske otpornosti i geopolitičke pouzdanosti, ocijenjeno je na sastanku ministra energetike i rudarstva, Admira Šahmanovića i novog izaslanika za Zapadni Balkan u State departmentu, Danijela Lotona, u Vašingtonu.
Iz Ministarstva energetike i rudarstva su saopštili da je na sastanaku razgarano o razvojnim planovima i ključnim projektima koje Crna Gora realizuje u oblasti energetike. 
- Sagovornici su se saglasili da je pitanje energetike pitanje nacionalne sigurnosti, stabilnosti i dugoročne otpornosti država. Zajednički je ocijenjeno da Transatlantski samit predstavlja važnu inicijativu koja potvrđuje da su energetska stabilnost i diversifikacija zajednički cilj svih zemalja, bez obzira na njihovu veličinu, te da savremeni energetski izazovi zahtijevaju partnerstvo, koordinaciju i zajedničko djelovanje - navodi se u saopštenju.
Posebno je istaknut napredak Crne Gore u usklađivanju nacionalnog zakonodavstva sa pravnom tekovinom EU, što, uz njen povoljan geografski položaj, dodatno doprinosi atraktivnosti države kao investicione destinacije. 
Sagovornici su ocijenili da je Crna Gora ostvarila značajne rezultate u unapređenju poslovnog ambijenta, te da nastavak realizacije strateških projekata, uključujući skoru izgradnju druge žile podmorskog kabla prema Italiji i dalje povezivanje sa evropskim tržištem električne energije, potvrđuje njenu pouzdanost i kredibilitet kao partnera.
Na sastanku je bilo riječi i o međudržavnom sporazumu između Crne Gore i Sjedinjenih Američkih Država u oblasti energetike, koji predstavlja dodatni okvir za unapređenje saradnje, razmjenu znanja i podsticanje američkih investicija u crnogorski energetski sektor. 
Sagovornici su ocijenili da taj sporazum otvara novu fazu bilateralnih odnosa u oblasti energetske tranzicije, infrastrukture i sigurnosti snabdijevanja.
Šahmanović je kazao da je u razgovoru sa izaslanikom State Departmenta potvrđeno da energetska saradnja predstavlja jedan od ključnih stubova ukupnih odnosa Crne Gore i Sjedinjenih Američkih Država. 
- U vremenu kada se redefiniše globalna energetska mapa, za nas je važno da budemo za stolom gdje se donose odluke, da gradimo pouzdana partnerstva i da Crnu Goru pozicioniramo kao stabilnog i odgovornog saveznika. Naš cilj je da budemo dio rješenja, da jačamo energetsku sigurnost i stvaramo nove razvojne šanse za naše građane - rekao je Šahmanović.
Sa sastanka je poručeno da su Crna Gora i Sjedinjene Američke Države posvećene jačanju strateškog partnerstva u oblasti energetike, uz zajednički cilj izgradnju stabilnog, diversifikovanog i otpornog energetskog sistema koji doprinosi regionalnoj sigurnosti i dugoročnom ekonomskom razvoju.
- U razgovoru je naglašeno da svijet ulazi u novu fazu energetskog razvoja, obilježenu rastućom potrošnjom, digitalizacijom i potrebom za sigurnim i stabilnim izvorima energije, te da će brzina, kapacitet i odlučnost država odrediti njihovu poziciju na globalnoj energetskoj mapi. U tom kontekstu, Crna Gora ima potencijal da se pozicionira kao važan geostrateški partner, ne samo u okviru EU, već i u saradnji sa Sjedinjenim Američkim Državama i šire - navodi se u saopštenju.
Na sastanku je bilo riječi i o ključnim međudržavnim sporazumima koje je Crna Gora potpisala u prethodnom periodu, a koji dodatno doprinose jačanju međunarodne saradnje i investicionog potencijala u energetskom sektoru.

Tag: centar-za-klimatske-promjene

Vojinović: Sve više se priča o klimatskim promjenama i gubitku biodiverziteta, ali smo još uvijek na nivou manje više deklarativnih poruka

Vojinović: Svaki građanin Crne Gore godišnje generiše osam kilograma plastičnog otpada koji završi u moru

Radonjić: Vrijeme je da završimo posao, Ustavni sud mora biti kompletiran

Spajić: Rekordnih sedam miliona, ali i još jača podrška crnogorskom sportu kroz izmjene zakona

Zajednica opština potpisala memorandum o saradnji sa Zavodom za socijalnu i dječju zaštitu

Šahmanović sa Lotonom: Energetiska sigurnost temelj ekonomske otpornosti

PRATITE TVe UŽIVO