Crnogorski forum: Njegoš nije moneta za političku trgovinu sa Crkvom Srbije

Govor potpredsjednika Vlade Crne Gore Alekse Bečića povodom Njegoševog dana, u kojem je sa visoke državne funkcije poručio da „ko Njegošu briše srpsko osjećanje, čini nasilje nad njegovom riječju“, uz istovremeno povezivanje Njegoša sa mitropolitima Srpske pravoslavne crkve (SPC) Amfilohijem i Joanikijem, predstavlja grubi istorijski falsifikat i otvoreno potčinjavanje državne funkcije interesima Beogradske patrijaršije, saopštili su iz Crnogorskog foruma.

Umjesto da kao potpredsjednik Vlade brani ustavni poredak, sekularni karakter države i istorijske činjenice, Bečić, ističu, koristi praznik crnogorske kulture za dnevnopolitičko dodvoravanje strukturama SPC u Crnoj Gori i za nastavak sistemskog prekrajanja državnog i nacionalnog crnogorskog identiteta.

Njihovo reagovanje prenosimo u cjelosti: 

Činjenice koje u potpunosti demantuju Bečićeve konstrukcije su jasne i neoborive.

1. Njegoš je bio suvereni vladar Crne Gore i poglavar autokefalne Crnogorske crkve i u vrijeme kada Petar II Petrović Njegoš preuzima duhovnu i svjetovnu vlast u slobodnoj i nezavisnoj Crnoj Gori (1830. godine), nezavisna država Srbija uopšte nije postojala, već je tek kroz sultanove hatišerife iz 1830. i 1833. godine dobijala status vazalne autonomne provincije unutar Osmanskog carstva. Takođe, današnja Srpska pravoslavna crkva tada nije ni postojala u ovom obliku, niti je imala ikakvu nadležnost van granica te turske provincije (autokefalnost je stekla tek 1879. godine). Njegoš je bio poglavar autokefalne Crnogorske crkve i suvereni vladar države Crne Gore, koji se u svojim ispravama i pasošima nacionalno i državnički određivao isključivo kao Crnogorac. Nametati Njegošu savremeni srpski nacionalni i crkveni identitet predstavlja pravo nasilje nad istorijom.

2. Crna Gora je samostalno raspolagala svojom imovinom u ime crnogorske nacije

Da Njegoševa Crna Gora i njena crkva nisu imale nikakve veze sa Beogradom, potvrđuju dokumenti iz Narodnog muzeja na Cetinju iz 1837. i 1839. godine. Tada je vladika Petar II Petrović Njegoš, uz saglasnost svih crnogorskih glavara, u ime crnogorske nacije prodao manastire Stanjeviće i Majine Austriji. Suvereni vladar je raspolagao državnom i crkvenom imovinom svog naroda, što dokazuje da je današnje knjiženje crnogorskih svetinja na Beogradsku patrijaršiju klasična uzurpacija i otimačina.

3. Njegoš je gradio temelje moderne države, odvojene od crkve

Bečićev pokušaj da spoji Njegoša sa djelovanjem Amfilohija i Joanikija u suprotnosti je sa suštinom Njegoševe vladavine. Njegoš je cijelog života gradio institucije moderne države kako bi stvorio uslove za razdvajanje svjetovne i crkvene vlasti. Taj proces je dovršio njegov nasljednik, knjaz Danilo, koji je 1852. godine razdvojio crkvu od države, proglasio se svjetovnim vladarom (knjazom), a mitropolita je postavljala država.

Da je ta crkva bila isključivo crnogorska i samostalna, potvrđuju i temeljni pravni akti države Crne Gore i to Ustav Svetog sinoda iz 1904. godine (član 1) i Ustav Knježevine Crne Gore iz 1905. godine (član 40), u kojima izričito piše da je Crnogorska crkva autokefalna. Ta crkva je ugašena tek nasilnom aneksijom 1918. i nelegalnim dekretima iz 1920. i 1922. godine.

4. Ne može se braniti „crkva“ uzurpacijom državne baštine

Bečićeva teza da „niko više neće morati da brani Crkvu od države“ predstavlja opasnu zamjenu teza. Niko u Crnoj Gori nije napadao crkvu, već je država pokušala da zaštiti sopstvenu kulturnu i sakralnu imovinu od nezakonitog prepisivanja na instituciju sa sjedištem u drugoj državi na Beogradsku patrijaršiju. Nazivati uzurpaciju državne imovine i negiranje crnogorskog identiteta „odbranom crkve“ nedostojno je potpredsjednika Vlade Crne Gore.

5. Sistemski identitetski inženjering i pokušaj zaustavljanja evropskog puta

Ovaj govor potpredsjednika Vlade, zajedno sa njegovom nedavnom inicijativom za promjenu Dana Vojske Crne Gore i pokušajima nametanja trobojke, nedvosmisleno ukazuje na širu strategiju da se izbriše autentični crnogorski državni i nacionalni identitet i umjesto njega ubaci srpski. Takav vid kulturnog i identitetskog potiranja po svojoj suštini ne razlikuje se od procesa sprovedenih 1918. godine.

Posebno zabrinjava činjenica da se ovi potezi povlače u samoj završnici pregovora sa Evropskom unijom, što jasno pokazuje da se na ovakvoj pripremi dugo radilo i da nije slučajno što je Bečić ranije proglašen personom non grata od strane Republike Hrvatske. Baš kao i u slučaju rezolucije o Jasenovcu, cilj ovakvih akcija je izazivanje unutrašnjih i regionalnih tenzija kako bi se zaustavio put Crne Gore ka Evropskoj uniji. Upravo zbog toga je Crnogorski forum već zatražio da se u pitanja promjene Dana Vojske Crne Gore i statusa trobojke aktivno uključe Evropska komisija, Evropski savjet, Venecijanska komisija i GRECO, kako bi dali svoje mišljenje povodom ovih političkih pritisaka koji su sada svima potpuno jasni.

Petar II Petrović Njegoš nije „polovina“ kako ga Bečić pokušava podijeliti, niti je eksponent tuđeg nacionalizma, on je cjelovit simbol crnogorske slobode, državnosti i autokefalne duhovnosti. Umjesto što sa visoke državne pozicije pokušava da ućutka građane i zabrani im da govore istinu utemeljenu na nepobitnim istorijskim artefaktima i dokumentima, potpredsjednik Vlade bi morao da se suoči sa istorijskom i pravnom obavezom ove države i pokretanjem procesa obnove i vraćanja statusa autokefalne Crnogorske pravoslavne crkve, koja je nekanonski i nasilno ukinuta i pripojena Srpskoj pravoslavnoj crkvi dekretom regenta Aleksandra Karađorđevića 1920. godine, na isti onaj nelegitiman način na koji je i sama država Crna Gora bila nasilno anektirana i pripojena Srbiji 1918. godine.

Zbog ovakvog otvorenog falsifikovanja istorije, gaženja ustavnog poretka i direktne zloupotrebe državne funkcije za račun tuđih crkvenih i političkih interesa, Aleksa Bečić bi, u svakoj demokratskoj i pravno uređenoj državi, morao odmah da podnese ostavku na funkciju potpredsjednika Vlade Crne Gore ili biti smijenjen.

Ovim putem pozivamo i parlamentarnu opoziciju da se konačno trgne, oštro se suprotstavi ovakvim javnim falsifikatima i u Skupštini pokrene pitanje političke, ali i krivične odgovornosti potpredsjednika Vlade. Bečić je ovim činom direktno zloupotrijebio službeni položaj tako što je državne i nacionalne interese Crne Gore predao u ruke Srpskoj pravoslavnoj crkvi. U ovakvom postupanju visokog državnog funkcionera ima i te kako posla za Vrhovno državno tužilaštvo (VDT), koje je dužno da ispita da li u ovakvim djelima i javnim istupima postoje elementi krivičnih djela protiv ustavnog uređenja i bezbjednosti Crne Gore, kao i zloupotrebe službenog položaja.