Globalni vojni izdaci 2,9 odsto veći, pad u SAD-u zbog obustave pomoći Ukrajini
Globalni vojni izdaci porasli su za 2,9 odsto u 2025. godini, uprkos padu od 7,5 odsto u Sjedinjenim Američkim Državama, nakon što je predsjednik SAD Donald Tramp obustavio novu finansijsku vojnu pomoć Ukrajini, pokazuje izvještaj istraživačkog centra za konflikte objavljen u ponedjeljak.
Vojni izdaci porasli su na 2,89 biliona dolara u 2025. godini, što predstavlja 11. uzastopnu godinu rasta, dok je njihov udio u globalnom bruto domaćem proizvodu (BDP) dostigao 2,5 odsto – najviši nivo od 2009. godine, prema podacima Stokholmskog međunarodnog instituta za istraživanje mira (SIPRI).
- S obzirom na niz aktuelnih kriza, kao i dugoročne ciljeve vojnih izdataka mnogih država, ovaj rast će se vjerovatno nastaviti i tokom 2026. godine i dalje - navodi SIPRI u izvještaju.
Tri države sa najvećim vojnim izdacima – SAD, Kina i Rusija – zajedno čine 1,48 biliona dolara, odnosno 51 odsto globalnih izdvajanja.
Američka vojna potrošnja pala je na 954 milijarde dolara u 2025. godini, uglavnom zato što nije odobrena nova finansijska vojna pomoć Ukrajini, navodi se u izvještaju. U prethodne tri godine američko vojno finansiranje Ukrajine iznosilo je ukupno 127 milijardi dolara.
Pad američkih vojnih rashoda u 2025. godini, kako navode, vjerovatno će biti kratkotrajan.
- Potrošnja koju je odobrio američki Kongres za 2026. godinu porasla je na više od jednog biliona dolara, što je značajno povećanje u odnosu na 2025, a mogla bi dodatno porasti na 1,5 biliona dolara u 2027 - dodaje se.
Glavni doprinos povećanju globalne potrošnje bio je rast od 14 odsto u Evropi, na 864 milijarde dolara.
Izdvajanja za odbranu u Rusiji i Ukrajini nastavila su da rastu u četvrtoj godini rata, dok je povećanje potrošnje evropskih članica NATO saveza dovelo do najvećeg godišnjeg rasta u srednjoj i zapadnoj Evropi od kraja Hladnog rata.
Potrošnja Izraela pala je za 4,9 odsto, na 48,3 milijarde dolara, kako se rat u Gazi završavao 2025. godine, dok su izdvajanja za odbranu u Iranu pala drugu godinu zaredom, za 5,6 odsto, na 7,4 milijarde dolara.