Bira se novi generalni sekretar Ujedinjenih nacija, u trci pet kandidata

Novi generalni sekretar Ujedinjenih nacija (UN) biće izabran ove godine na petogodišnji mandat koji počinje 1. januara 2027. godine, a kandidata mora da nominuje država članica UN.

Trka je formalno počela kada su Sijera Leone – tadašnja predsjednica Savjeta bezbjednosti UN od 15 članica – i Analena Berbok, predsjednica Generalne skupštine UN od 193 članice, poslale zajedničko pismo sa zahtjevom za nominacije 25. novembra, javlja Rojters.

Berbok je zamolila zemlje da nominuju kandidate do 1. aprila kako bi mogli da učestvuju u takozvanim interaktivnim dijalozima 20. aprila, koji će biti emitovani onlajn. Kandidati će predstaviti svoje izjave o viziji, a države članice Ujedinjenih nacija moći će da postavljaju pitanja.

Za nasljednika Portugalca Antonija Gutereša u trci je pet kandidata.

Među prvima je kandidovan Rafael Grosi, veteran argentinske diplomatije i generalni direktor Međunarodne agencije za atomsku energiju.

Čile je kandidaovao Mišel Bašele, bivšu čileansku predsjednicu, a kandidaturu su podržali i Brazil i Meksiko, iako je Čile povukao svoju podršku 24. marta nakon promjene rukovodstva i oštrog pomjeranja udesno.

Bašele je bila visoka komesarka UN za ljudska prava od 2018. do 2022. godine i izvršna direktorka organizacije UN Žene od 2010. do 2013. godine.

Kandidatkinja Kostarike je Rebeka Grinspan, bivša potpredsjednica te zemlje, koja trenutno obavlja funkciju generalnog sekretara Konferencije UN za trgovinu i razvoj.

Bivši predsjednik Senegala Maki Sal peti je kandidat, a nominovao ga je Burundi.

Savjet bezbjednosti UN formalno će preporučiti kandidata Generalnoj skupštini za izbor 10. generalnog sekretara UN kasnije ove godine.

Savjet bezbjednosti će održati tajno glasanje dok se ne postigne konsenzus.

Na kraju, pet stalnih članica Savjeta sa pravom veta – Sjedinjene Američke Države, Rusija, Kina, Ujedinjeno Kraljevstvo i Francuska – moraju se dogovoriti o kandidatu.