U Budvi u petak promocija romana „Monik bježi“ Eduara Luja

Knjižara Karver, u saradnji sa JU Kulturni centar „Miroslav Luketić“, organizuje promociju romana „Monik bježi“ francuskog književnika Eduara Luja. Promocija će biti održana u petak, 16. oktobra, u 19 sati, u zgradi Akademije znanja u Budvi.

Izdavač romana je Sibila d.o.o. – knjižara Karver, a njegovo objavljivanje podržali su Francuski institut i Ambasada Francuske u Crnoj Gori, Ministarstvo kulture i medija i NVO Asocijacija Spektra.

- O romanu će govoriti Varja Đukić, u ime izdavača, i prof. dr Jasna Tatar Anđelić, koja je djelo prevela sa francuskog na crnogorski jezik. Razgovor će moderirati Stanka Rađenović Stanojević.

U okviru promocije biće prikazan i video-intervju sa autorom, preveden i titlovan na crnogorski jezik. Razgovor sa piscem vodi jedan od najznačajnijih savremenih pozorišnih reditelja regiona i Evrope.

Riječ je o prvom prevodu romana „Monik bježi“ u regionu, kao i prvom prevodu nekog djela Eduara Luja na crnogorski jezik.

- Roman predstavlja snažnu autobiografsku priču o autorovoj majci, njenom pokušaju da napusti nasilno i ograničavajuće okruženje i izbori se za ličnu slobodu u društvu obilježenom obrascima koji tu slobodu sistemski ograničavaju. Kroz porodičnu priču autor otvara pitanja ženskog iskustva, porodičnih odnosa, klasnih uslovljenosti, nasilja i mogućnosti emancipacije - poručuju iz Karvera.

Eduar Luj, rođen 1992. godine kao Edi Belgelebil, odrastao je u selu Alankur na sjeveru Francuske. Siromaštvo, nasilje i alkoholizam kojima je svjedočio tokom djetinjstva postali su glavne teme njegovog književnog rada. Bio je prvi član šire porodice koji je završio srednju školu, a 2011. godine primljen je na prestižnu Visoku normalnu školu u Parizu. Ime Eduar Luj zvanično je uzeo 2013. godine, kada je započeo književnu karijeru.

Međunarodnu slavu stekao je debitantskim romanom „Raskrstimo s Edijem Belgelebilom“ (En finir avec Eddy Bellegueule, 2014), koji je preveden na više od 20 jezika. U djelu opisuje odrastanje i društveno nasilje nad radničkom klasom.

Među njegovim značajnim djelima su „Istorija nasilja“ (Histoire de la violence, 2016), „Ko je ubio mog oca“ (Qui a tué mon père, 2018), „Promjena: metoda“ (Changer : méthode, 2021), „Monik bježi“ (Monique s’évade, 2024), „Kolaps“ (L’Effondrement, 2024) i „Šta raditi s književnošću“ (Que faire de la littérature, 2025).

U kasnijim djelima Luj kroz priče o članovima svoje porodice istražuje mehanizme siromaštva, nasilja i pokušaje bijega iz društvene sredine koja ograničava pojedinca. Jedan je od najuticajnijih savremenih francuskih književnika i aktivan učesnik javnih debata i međunarodnih kulturnih događaja.

O učesnicama

Prof. dr Jasna Tatar Anđelić doktorirala je na Univerzitetu u Strazburu, u Francuskoj, iz oblasti nauke o jeziku, odbranivši tezu o infinitivnim konstrukcijama uz glagole percepcije i kauzativne glagole faire i laisser i njihovom prevođenju na srpskohrvatski jezik (BCMS).

Predaje savremeni francuski jezik, sintaksu i analizu diskursa na Studijskom programu za francuski jezik i književnost, kao i sintaksu francuskog jezika i konsekutivno prevođenje na Studijskom programu za prevođenje Filološkog fakulteta.

Studirala je francuski jezik na Univerzitetu u Novom Sadu i Univerzitetu Stendal u Grenoblu. Bavi se usmenim i pisanim prevođenjem i, prema dostavljenoj biografiji, jedina je prevoditeljka iz Crne Gore akreditovana pri institucijama Evropske unije za francuski i italijanski jezik.

Prije angažmana na Univerzitetu Crne Gore radila je kao rukovoditeljka Sektora za međunarodnu saradnju Saveza samostalnih sindikata Crne Gore i prevoditeljka programa Canal France International za RTCG.

Licencirana je ispitivačica na međunarodno priznatim ispitima iz francuskog jezika DELF i DALF, za nivoe od A1 do C2 prema Zajedničkom evropskom referentnom okviru za jezike. Sarađuje sa francuskim portalom o Balkanu „Le Courrier des Balkans“, a prošla je i specijalizovanu obuku za nastavnike konferencijskog prevođenja u Direktoratu za usmeno prevođenje Evropske komisije u Briselu.

Bavi se istraživanjima iz sintakse, kontrastivne i dijahronijske lingvistike, kao i teorije usmenog i pisanog prevođenja. Učestvovala je na brojnim međunarodnim lingvističkim i translatološkim konferencijama i autorka je naučnih i stručnih radova iz ovih oblasti. Članica je Matice crnogorske, Udruženja konferencijskih prevodilaca Crne Gore AMIC, Evropskog lingvističkog društva (Societas Linguistica Europaea), komisije Ministarstva pravde Crne Gore za polaganje ispita za sudske tumače za francuski jezik i Crnogorskog udruženja tumača (CUT).