NVO i aktivisti traže da MKM produži javnu raspravu o nacrtu Zakona o kulturi: Cilj nije usporavanje procesa, već kvalitetnija rješenja

Akteri crnogorske kulturne scene, 36 NVO i građanskih aktivista, uputili su zahtjev Ministarstvu kulture i medija da produži javnu raspravu o nacrtu Zakona o kulturi za najmanje 30 dana, odnosno najmanje do 15. oktobra 2026. godine, kao i za organizovanje dodatnih javnih konsultacija.

- U zahtjevu se ističe da je donošenje kvalitetnog Zakona o kulturi od najvećeg javnog interesa i da proces njegovog donošenja mora omogućiti kvalitetno i inkluzivno učešće kulturne scene - navodi se u saopštenju.

Potpisnici posebno ukazuju na činjenicu da se aktuelna javna rasprava održava od 4. avgusta do 14. septembra, tokom perioda godišnjih odmora i intenzivne ljetnje kulturne sezone, kada su brojni umjetnici, kulturni radnici i organizacije profesionalno dodatno opterećeni.

- Istovremeno, za neposredni dijalog sa kulturnom scenom predviđen je samo jedan dvosatni okrugli sto, zakazan sedam dana prije završetka javne rasprave. U zahtjevu se navodi da jedan ovakav susret ne može predstavljati dovoljan prostor za razmatranje svih pitanja koja otvara novi krovni zakon za oblast kulture. Zbog toga se traži organizovanje više tematskih konsultacija, kako bi različiti djelovi kulturne scene imali mogućnost da predstave svoje potrebe, iskustva i predloge - stoji u saopštenju NVO i građanskih aktivista.

Potpisnici se pozivaju i na preporuke Venecijanske komisije, koje, ističu oni, naglašavaju značaj učešća javnosti u zakonodavnom procesu, posebno kada je riječ o složenim i značajnim zakonima.

- U zahtjevu se ukazuje i na rezultate prethodnih konsultacija iz 2025. godine, u kojima su, prema zvaničnom izvještaju Ministarstva, učestvovala svega četiri subjekta - saopštili su oni.

Potpisnici smatraju da to predstavlja dodatni razlog da se aktuelni proces učini širim, dostupnijim i reprezentativnijim.

- Od Ministarstva kulture i medija zatraženo je: Produženje javne rasprave za najmanje 30 dana, odnosno najmanje do 15. oktobra 2026. godine; Organizovanje više javnih, uključujući tematske konsultacije, kako bi se omogućilo učešće različitih djelova kulturne scene; Objavljivanje izvještaja o sprovedenoj javnoj raspravi sa pregledom pristiglih primjedbi, predloga i sugestija i obrazloženjem stavova Ministarstva prema njima - stoji u saopštenju.

Kako se navodi u apelu, cilj nije usporavanje procesa, već donošenje kvalitetnog Zakona o kulturi koji će imati legitimitet kulturne scene, biti primjenjiv u praksi i odgovoriti na stvarne potrebe ljudi i institucija koji u kulturi svakodnevno rade.