Podgorica nakon izlaska DNP-a: Da li je sudbina Mujovića u rukama DPS-a?

Odluka Demokratske narodne partije da prekine podršku Vladi i u podgoričkom parlamentu pređe u opoziciono djelovanje djeluje kao snažna politička poruka, ali u Glavnom gradu ona odmah proizvodi institucionalnu krizu. Izlazak DNP-a iz podgoričke većine momentalno je ogolio koliko je vlast tanka i učinio svaki kvorum neizvjesnim. Ako Pokret Evropa sad i partneri ne pronađu novu računicu, presudni glasovi za smjenu ili opstanak gradonačelnika Saše Mujovića lako mogu doći upravo iz Demokratske partije socijalista, bilo kroz podršku rušenju, bilo kroz prećutnu pomoć da se vlast održi, piše portal Standard.

Milan Knežević je 30. januara 2026. saopštio da DNP otkazuje podršku kabinetu Milojka Spajića, kao i da njihov odbornički klub otkazuje podršku gradonačelniku Saši Mujoviću, uz poruku da će DNP “od danas” nastupati kao opozicija i na državnom i na lokalnom nivou.

Na državnom nivou, to je prije politička detonacija nego matematički udar. Većina, prema računici koja se već provlači kroz javnost, opstaje i bez DNP-ovih glasova. U Podgorici je obrnuto. Ovdje je sve matematika, a poruke su instrument pritiska u pregovorima. Vlast je u 2026. ušla sa istanjenom rezervom, većina formirana krajem decembra 2024. oslanjala se na tijesan zbir glasova, a dodatno ju je uzdrmao izlazak Slobodne Crne Gore 13. januara 2026, uz najave da će se otvoriti pitanje smjene gradonačelnika i skraćenja mandata Skupštini. DNP-ov potez zato ne ruši vlast automatski, ali je čini zavisnom od dvije stvari koje u lokalnoj politici odlučuju sve, kvoruma i “spoljnih” glasova.

Iz takve situacije prirodno se otvaraju tri realne teze.

TEZA 1: SMJENA UZ POMOĆ DPS-A

Prva je najdirektnija. DNP pokreće inicijativu za smjenu, a DPS obezbjeđuje završni udar. Preduslov nije ideologija, nego činjenica da se u krizama najlakše formira negativna većina, većina koja može da se složi oko rušenja, iako nema zajedničku sliku o tome šta poslije. DNP-u je važno da pokaže da izlazak nije simboličan gest, već potez sa efektom, naročito u trenutku kada se u javnosti otvara priča o “funkcijama po dubini” i realnoj cijeni političkog razlaza. Što je kriza vidljivija, to je DNP-u lakše da svaku kadrovsku smjenu predstavi kao političku odmazdu, a ne kao rekonstrukciju sistema. DPS, s druge strane, u nestabilnosti gradske uprave vidi prostor da potvrdi narativ da “anti-DPS” većine ne umiju da upravljaju, pa je za njih često racionalnije da krizu gura do kraja nego da je amortizuje. Međutim, ova putanja nosi i rizik. Ako se DNP i DPS nađu na istoj strani u glasanju, dio javnosti će to čitati kao taktički savez. DNP-u to udara u identitet građen na oštrom antagonizmu prema DPS-u, dok DPS preuzima rizik da bude označen kao generator blokade ako nakon rušenja ne postoji jasno rješenje.

TEZA 2: UVOĐENJE DPS-A DA SE SAČUVA VLAST

Druga teza je na papiru najstabilnija, ali politički najskuplja. PES uvodi DPS u vlast, ili makar pravi aranžman koji čuva Mujovićevu poziciju. Matematički, kombinacija PES–Demokrate sa DPS-om donosi komotnu većinu. Politički, cijena je visoka, naročito za PES, pa je realnija “meka” varijanta. Prećutna podrška za kvorum i nekoliko ključnih tačaka, budžet, prioritetne projekte, minimum funkcionisanja, uz javno održavanje distance i ideju da se sistem “vozi” do redovnog izbornog ciklusa. Razlog zbog kojeg bi PES uopšte razmatrao ovakav manevar je jasan. Kriza u Podgorici im ruši najvidljiviji lokalni bastion i pretvara gradonačelnika u taoca svake naredne sjednice. Mujović je već vezan za visoko konfliktne teme, poput kolektora i spora koji se prelama kroz Botun i Zetu, i kada se na to nadoveže raspad većine, gradonačelnik se istovremeno brani na ulici, u medijima i u skupštinskoj sali. U takvom ambijentu, “kupovina vremena” postaje politička potreba. Za DPS je, međutim, formalni ulazak u vlast klopka jer podrazumijeva preuzimanje odgovornosti – budžeta, kadrovskih sporova i svih narednih konflikata. Zato bi DPS u tom modelu tražio jasan profit, kontrolu nad procesom, garancije oko ključnih projekata ili dogovor o terminu izbora. Bez toga, DPS-u je racionalnije da pusti da se većina sama troši.

TEZA 3: BLOKADA SJEDNICA I PUT KA PRINUDNOJ UPRAVI

Treća teza je najsporija, ali institucionalno najopasnija. Sjednice se ne zakazuju ili se sistematski obaraju, grad ulazi u blokadu, a scenario prinudne uprave postaje realan. Prinudna uprava nije prekidač koji se pali preko noći, ali je moćna kao prijetnja u pregovorima. Ako nema sjednica, nema odluka, bez odluka grad ulazi u administrativnu paralizu, a ako paraliza traje dovoljno dugo, država dobija osnov da interveniše. Zakon o lokalnoj samoupravi predviđa mogućnost raspuštanja skupštine ako duže od šest mjeseci ne održava sjednice, uz prethodno upozorenje i rok da se razlozi otklone, nakon čega se imenuju povjerenici do konstituisanja nove skupštine. Zato je bojkot sjednica taktički moćan jer udara na kvorum kao prvu tačku pucanja, ali je i rizičan. Onaj ko bojkotuje mora javno da objasni zašto grad stoji i kako blokada služi javnom interesu, a ne partijskom obračunu. Dodatni problem je paralelna borba kroz upravne structure. DNP je najavio politički izlazak, ali je ostavio otvoreno pitanje kadrova “po dubini”, što povećava šansu da se politička kriza prelije u smjene, suspenzije i institucionalno zatezanje koje čini dogovor još težim. U suštini, Podgorica je ušla u fazu u kojoj se vlast ne brani saopštenjima, nego prisustvom u sali. Ko kontroliše kvorum, kontroliše tempo krize. A ko kontroliše tempo, može drugu stranu da natjera na najskuplji izbor: ili prijevremene izbore, ili dogovor sa političkim protivnikom, ili višemjesečnu blokadu koja iscrpljuje grad i na kraju otvara vrata državnoj intervenciji